Dwujęzyczne tabliczki – koniec czy początek historii?

Trzy lata temu zakończyły się rozprawy sądowe, zobowiązujące dyrektorów administracji samorządów wypłacić mandat za wywieszanie dwujęzycznych tabliczek. Od tego czasu zawarto kompromis – na domach prywatnych mogą być wywieszone dwujęzyczne tabliczki, zaś oficjalne tabliczki powinne być zapisane wyłącznie w języku litewskim. Na początku 2017 r. Samorząd miasta Wilno był zmuszony walczyć o dekoracyjne dwujęzyczne tabliczki,…

Odpowiedzialność karna za dyskryminację ze względu na wiek i niepełnosprawność

W dniu 4 maja br. Sejm Republiki Litewskiej przyjął zmiany w Kodeksie Karnym (KK), które przewidują odpowiedzialność karną za dyskryminację ze względu na wiek i niepełnosprawność. Do tej pory przewidywane były kary za dyskryminację ze względu na płeć, orientację seksualną, rasę, przynależność narodową, pochodzenie, status społeczny, wiarę, poglądy i podżeganie do nienawiści. Europejska Fundacja Praw…

Sprawozdanie VSD: Wyjątkowe prawa Polakom niebezpieczeństwem dla Państwa

W dniu 3 kwietnia b.r. Departament Bezpieczeństwa Państwa i Drugi Departament Służb Operacyjnych Ministerstwa Ochrony Kraju wydali sprawozdanie na temat zagrożeń dla bezpieczeństwa narodowego. W sprawozdaniu czytamy, iż „Rosja dąży, aby częścią polityki sooteczestwiennikow stały się podnoszone stale żądania przyznania wyjątkowych praw społeczności polskiej na Wileńszczyźnie. Gdyby polskiej społeczności zostały przyznane wyjątkowe prawa, dałoby to…

Sąd orzekł – wielojęzyczne tabliczki w Wilnie zostaną

Wielojęzyczne tabliczki wiszą zgodnie z prawem ­– takie orzeczenie w dniu 17 lutego br. Wydał Okręgowy Sąd Administracyjny w Wilnie. Sąd odrzucił skargę przedstawicielki Rządu Litwy na okręg wileński Vildy Vaičiūnienė, w którym oznajmiono, iż wielojęzyczne tabliczki są sprzeczne ustawom Państwowej Komisji Języka Litewskiego, a same tabliczki obrażają społeczeństwo i prowadzą do waśni narodowych.  O…

Żonglerka podwójnym obywatelstwem – kolejne otwarcie

Obywatele Litwy już zdążyli niestety przyzwyczaić się do tego, że jedna z najważniejszych ustaw w państwie, która reguluje obywatelstwo litewskie, zamiast być gwarantem stabilności, jest przedmiotem ciągłych zmian. Przyjęta w roku 1991 ustawa o obywatelstwie do czasu jej wygaśnięcia w roku 2003 była zmieniana 10 razy. Następna ustawa przyjęta w roku 2003 i obowiązująca do…

Rodzice ukarani za wpisy dzieci w Internecie

Internet nie jest obecnie jedynie przestrzenią wykorzystywaną do czerpania informacji. Jest on również przestrzenią do pracy oraz nawiązywania i podtrzymywana kontaktów towarzyskich. Jednak obok tego wszystkiego, należy też mówić o zagrożeniach jakie niesie. W internecie możemy poczuć się anonimowi, a to często prowadzi do niepanowania nad własnymi emocjami i wylewania złości na innych. Jak pokazuje…

Wyborcza turystyka na Litwie

W każdym kraju ostatnie dni przed wyborami to okres wyjątkowego napięcia i pośpiechu, bowiem każdy z kandydatów na ostatniej prostej pragnie nadal być w wyborczym wyścigu. W drugiej połowie lutego litewskie media obiegła informacja, kolejna po kontrowersyjnych zmianach w granicach okręgów wyborczych, dotycząca nadchodzących wyborów samorządowych. Uwagę dziennikarzy przykuła wiadomość o masowych zmianach rejestracji w…

O czasie antenowym dla mniejszości narodowych

W ostatnim czasie Litewska Telewizja Publiczna (Lietuvos Nacionalinis Radijas ir Televizija) ogłosiła, że w nowym sezonie w jej ramówce znajdzie się więcej programów w języku rosyjskim. Jednocześnie czas trwania programu w języku polskim „Album wileńskie” nie uległ zmianie. Europejska Fundacja Praw Człowieka (EFHR) uważa zapowiadane zmiany za dyskryminujące w stosunku do mniejszości polskiej. Jak wynika…

Wpis o narodowości do paszportu – krok po kroku

Zgodnie z przyjętymi zmianami w litewskiej Ustawie o paszportach (LR Paso įstatymas) od 1 stycznia 2015 r. istnieje możliwość wpisania swojej narodowości w paszporcie. Pisaliśmy o tej sprawie już wcześniej tu oraz tu. Ostatnio media donosiły o licznych trudnościach związanych z procedurą dokonania takiego wpisu. Dlatego też postanowiliśmy wyjaśnić jak wygląda postępowanie w tej sprawie.…

Los granic okręgów wyborczych na Litwie – czy standardy międzynarodowe zostaną uwzględnione?

Obchodząc 5-tego lutego Międzynarodowy Dzień Wyborów, Sejmowy Komitet ds. Zarządzania Państwem i Samorządu (Seimo Valstybės valdymo ir savivaldybių komitetas) i Główna Komisja Wyborcza (GKW, Vyriausioji rinkimų komisija), zorganizowali konferencję „Geografia wyborów: od analizy zachowania wyborczego do planowania przyszłych wyborów“, w czasie której dzielono się naukowymi spostrzeżeniami – historią wyborów, problematyki, zastosowania nowoczesnej technologii, ogłaszania wyników…

Wiele koncepcji zmiany Ustawy o obywatelstwie, ale czy nie brak tej najważniejszej?

Ustawa o obywatelstwie w ostatnim czasie doczekała się publicznej dyskusji, m.in. dzięki zasugerowanym przez prezydent Litwy poprawkom do treści jej przepisów. Jednakże, według specjalistów, proponowane obecnie poprawki mogą być niezgodne z Konstytucją Republiki Litewskiej i doktryną Sądu Konstytucyjnego, gdyż m.in. faworyzowałyby osoby szczególnie zasłużone dla Litwy, dyskryminując zwykłych obywateli. Również Europejska Fundacja Praw Człowieka (EFHR)…

Ukryte pułapki w Ustawie konstytucyjnej o języku państwowym

18 listopada b.r. w Sejmie Republiki Litewskiej odbyła się konferencja prasowa pt. „W sprawie błędnych interpretacji Ustawy konstytucyjnej o języku państwowym”, w której Europejska Fundacja Praw Człowieka (EFHR) zadała kilka zasadniczych pytań. Jeszcze w lipcu tego roku EFHR przedstawiła swoją opinię odnośnie projektu ustawy wskazując, że oczekuje, iż państwo litewskie, przyjmując ustawy, nie zapomni o…

Powstanie Departamentu ds. Mniejszości Narodowych szansą na lepsze jutro dla mniejszości narodowych

10 listopada b.r. Strategiczny Komitet rządowy omówił kwestie powołania Departamentu ds. Mniejszości Narodowych. Ustalono, że Departament swoją działalność rozpocznie już w lipcu następnego roku, a podlegać będzie bezpośrednio Rządowi. Europejska Fundacja Praw Człowieka (EFHR) wyraża swoje zadowolenie z przyjętej decyzji zwłaszcza, że jest ona zgodna z zaleceniami i opinią Rady Europy, która krytykowała Litwę za…

Sprawa dwujęzycznych tablic z nazwami ulic prawie rozwiązana

Dnia 3 września b.r. Sąd Dzielnicowy Rejonu Solecznickiego (Šalčininkų rajono apylinkės teismas) nałożył karę na Dyrektora Administracji Samorządu Rejonu Solecznickiego za niewykonanie orzeczenia w sprawie usunięcia z domów prywatnych tablic z dwujęzycznymi nazwami ulic. Karę 1880 litów  nałożono na dyrektora administracji J. Rybaka, który 2 czerwca 2014 r. objął to stanowisko. Nałożona kara, która wynosiła…

Ułatwienia w odbywaniu praktyk na Litwie – zostań naszym praktykantem!

23 lipca b.r., w życie weszły poprawki do ustaw o wsparciu zatrudnienia (LR užimtumo rėmimo istatymas), państwowym ubezpieczeniu socjalnym (LR Valstybinio socialinio draudimo įstatymas), oraz o ubezpieczeniu zdrowotnym (LR Sveikatos draudimo įstatymas), mające na celu zachęcenie młodzieży w wieku 16-29 lat do podjęcia pracy i pozostania w kraju. Zasadniczym celem owych zmian jest pomoc w…

Oryginalna pisownia imion i nazwisk oraz ich zmiana problemem wszystkich obywateli Litwy

Prawo do oryginalnej pisowni imienia i nazwiska jest jednym z podstawowych praw każdego obywatela. Możliwość właściwego korzystania z prawa i jego poszanowanie powinno być zapewniane przez każde państwo. Europejska Fundacja Praw Człowieka (EFHR) przypomina, że Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPCz) w swoich orzeczeniach podkreślał, że regulowanie pisowni imion i nazwisk jest domeną każdego państwa członkowskiego…

Prezydent Dalia Grybauskaitė chce chronić kulturę i język litewski wbrew przyjętym przez Litwę zobowiązaniom międzynarodowym

Ostatnie wydarzenia na Litwie pokazują jak bardzo Litwa boi się zagrożenia ze strony zamieszkujących jej terytorium mniejszości narodowych. Zapis nazwiska i imienia w oryginale w paszporcie obywatela Unii Europejskiej nadal nie może znaleźć swojego zakończenia. Tak samo jak uprawomocnienie dwujęzycznych tabliczek, które 17 lipca 2014 r. zostały usunięte z projektu Ustawy o mniejszościach narodowych. Co…

Niekorzystne zmiany w projekcie nowej Ustawy konstytucyjnej o języku państwowym

Obecnie na Litwie obowiązuje przyjęta jeszcze 31 stycznia 1995 r. ustawa o języku państwowym (Valstybinės kalbos įstatymas), zgodnie z którą napisy w Republice Litewskiej muszą być umieszczane w języku państwowym. Napisy w innych językach mogą być umieszczane jedynie w celach turystycznych, jednak format napisu w innym języku nie może być większy od napisu w języku…

Od 2015 r. paszport dowodem potwierdzającym tożsamość narodową

„Kto ty jesteś?” – odpowiedź na to pytanie od stycznia 2015 r. będzie widniała na głównej stronie nowo wydanych paszportów obywateli Republiki Litewskiej. 10 lipca br. Sejm przyjął poprawkę do Ustawy o paszporcie (Lietuvos Respublikos paso įstatymas), która wprowadza możliwość wpisania narodowości w paszporcie po złożeniu przez obywatela pisemnego wniosku. Za przyjęciem poprawki wypowiedziało się…

Poprawki do projektu Ustawy o mniejszościach narodowych przyjęte

Od 2010 r. nie ma na Litwie żadnej ustawy regulującej kwestie mniejszości narodowych.  Omawianie jej założeń  było nie raz wprowadzane do porządku obrad i w ostatniej chwili usuwane. 17 lipca 2014 roku zapadły istotne decyzje w tej sprawie, różniły się jednak od oczekiwanych. Na ostatnim posiedzeniu wiosennej sesji Sejm przyjął projekt Ustawy o mniejszościach narodowych, wykreślając…